Barbara Goldsmith
Geniusz i obsesja. Wewnętrzny świat Marii Curie
Wydawnictwo Dolnośląskie,
Wrocław 2006
O Marii Skłodowskiej-Curie wiemy przeważnie tyle, ile podają źródła encyklopedyczne, znamy ją jako wielką uczoną w dziedzinie chemii i fizyki, odkrywczynię radu, polonu oraz zjawiska promieniotwórczości, dwukrotną laureatkę Nagrody Nobla. Dzięki opartej na archiwalnych listach i artykułach biografii autorstwa Barbary Goldsmith poznajemy bliżej Marię Curie, świat jej uczuć i przeżyć. Niejako zaglądamy na „zaplecze" naukowej pracowni, do domu, do kręgu bliskich Skłodowskiej. Dowiadujemy się o wielu interesujących faktach z życia tej sławnej osoby. W roku 1867, w którym urodziła się Maria Salomea, Karol Marks opublikował pierwszy tom „Kapitału", a Alfred Nobel opatentował dynamit. Życie przyszłej noblistki wypełnione było wieloma trudami, wyrzeczeniami, poświęceniem i upokorzeniem. Chociaż w ciągu całej kariery wykonywała nieocenioną pracę, seksizm i zazdrość powodowały, że męska część grona naukowców pomniejszała jej dokonania i rzucała kłody pod nogi. Maria była jednak silna, ambitna i wytrwała, nie dążyła do sławy, a nauka stanowiła jej pasję, Dzielnie stawiała czoła codzienności, chociaż borykała się z depresją i nieprzychylnością otoczenia. Szybko stała się legendą, a fakty z jej życia ozdobiono romantycznym mitem.
Autorka bada rozbieżności między stworzonym wizerunkiem Madame Curie a rzeczywistością, próbuje pokazać, że pod wyidealizowanym portretem kryje się prawdziwa kobieta. Na podstawie listów i innych materiałów źródłowych Goldsmith przedstawia relacje Marii Curie z mężem, córkami, siostrami, przyjaciółmi. Ukazuje pasje, uczucia i namiętności wielkiej uczonej. Nie pomija owianego atmosferą skandalu romansu z Paulem Langevinem. Pisarka podkreśla nie tylko geniusz umysłu noblistki, ale przede wszystkim jej gigantyczny trud, ciężką pracę i zmagania z wieloma życiowymi doświadczeniami. Buduje wnikliwy portret psychologiczny pierwszej kobiety- profesora uniwersyteckiego na Sorbonie, pokazując dzieje wywyższenia i upadku tej „Joanny D'Arc nauki".
Biografia obfituje w fakty i ciekawostki, jej atutem są fotografie, cytaty z listów i bogata bibliografia, a także sporo wiadomości z dziedziny chemii i fizyki. Nie wymaga jednak od czytelnika specjalnej wiedzy z tego zakresu. Lektura opowieści o Marii Curie jest niezwykle zajmująca, a sama osoba uczonej i jej losy wywierają ogromne wrażenie.